Նոր թրքախօսի մը արտայայտ(ն)ութիւնները

73_postcaptureՆոր թրքախօսի մը արտայայտ(ն)ութիւնները

Պոլիս գտնուիլը շատ հետաքրքրական կողմեր ունի, մանաւանդ այս օրերուն։ Որպէս մէ­կը, որ կը հե­տեւի քա­ղաքա­կանու­թեան եւ մաս­նա­ւորա­պէս մի­ջազ­գա­յին ու տա­րածաշրջա­նային ան­ցուդար­ձին, նիւ­թի պա­կաս չկայ, փառք Աս­տուծոյ։ Սա­կայն աւե­լի առօ­րեայ տե­սան­կիւնէն, ու­րախ եմ որ ժա­մանակ կ՚անցնեմ այս քա­ղաքին մէջ, քան զի առի­թը կ՚ըն­ծա­յէ թրքե­րէն սոր­վե­լու։

Թրքե­րէնի հետ կապս շատ հե­ռու չէ, իրա­կանու­թեան մէջ։ Ըն­տա­նիքիս ակունքնե­րը Մա­րաշին մէջ կը գտնուին, ուստի ման­կութեանս յա­ճախ լսած եմ թրքե­րէն, մա­նաւանդ մե­ծերուն կող­մէ։ Ականջներս լե­ցուած են որոշ բա­ռապա­շարով մը։ Նոյ­նիսկ շարք մը բա­ռեր հա­յերէն կը կար­ծէի պզտիկ եղած ատենս։ Վստահ եմ շատ սփիւռքա­հայեր այդ փոր­ձա­ռու­թիւնը կը կի­սեն։ Երի­տասար­դութեանս ջանք թա­փած եմ թրքե­րէն ինքնու­րոյն սոր­վե­լու, իսկ աւե­լի վեր­ջերս դա­սերու գա­ցած եմ (Երե­ւան ալ, հոս ալ)։ Եթէ ան­կեղծ ըլ­լամ, այ­սօ­րուան թրքե­րէնէն աւե­լի պի­տի նա­խընտրէի նախ­նի­ներուս խօ­սած լե­զուն սոր­վիլ։ Բայց այդ դա­րը երե­ւի թէ ան­ցած հա­շուենք։

կարդալ մնացածը

Coming to Terms with Armenian-American Identity: The Testimonies of Michael Arlen, Jr. and Peter Balakian in Passage to Ararat and Black Dog of Fate

Coming to Terms with Armenian-American Identity: The Testimonies of Michael Arlen, Jr. and Peter Balakian in Passage to Ararat and Black Dog of Fate

Paper presented at the “Critical Approaches to Armenian Identity in the 21st Century: Vulnerability, Resilience, and Transformation” conference organised by the Hrant Dink Foundation and the Hamazkayine Educational Foundation, with the support of the Calouste Gulbenkian Foundation, held in Istanbul, Turkey, October 7-8, 2016

The United States offers a very interesting context to explore issues of identity at multiple levels. It is a diverse society that promotes a sense of citizenship while at the same time largely allowing for the practices of pre-immigration cultures. The Armenian-American story is fascinating that way. “Armenian-American” has become much more defined as an identity over the past few decades, comprised of many traditional Armenian elements accommodated within and shaped by the American environment that surrounds them.

That was not always the case. For most of the 20th century, assimilation was the name of the game. In that light, the memoirs to be reviewed in this study consider two individuals who were born into families in which the Armenian heritage was secondary or outright discouraged and who came of age in that 20th-century America. The two somehow encounter and connect with their Armenian identities later on in life. Passage to Ararat by Michael Arlen, Jr. was published in 1975 and Peter Balakian’s Black Dog of Fate came out in 1997. Each published his text at almost exactly the same age, in their mid-forties, having about one generation between them, capturing somewhat different historical moments in terms of Armenia and the Armenian people. Continue reading

Հայոց լեզու. ուղղագրութեան աւանդական, մեսրոպեան, դասական, հայկազեան համակարգ

Հայոց լեզու. ուղղագրութեան աւանդական, մեսրոպեան, դասական, հայկազեան համակարգ

Բարեւ Ձեզ:

Այս տեսանիւթի նպատակն է պարզ եւ կարճ ձեւով հայերէնի ուղղագրութեան աւանդական համակարգը ներկայացնել: Նախ մի պատմական ակնարկ:

Մինչեւ 1920-ականները, հայերէնն ունէր ուղղագրական քիչ թէ շատ կայուն համակարգ՝ ժառանգուած գրաբարից: Դա զանազան անուններով է կոչւում՝ աւանդական, դասական, մեսրոպեան, հայկազեան: Խորհրդայնացումից յետոյ, Հայաստանում – եւ միայն Հայաստանում եւ Սովետական Միութիւնում – երկու անգամ փոփոխուեց ուղղագրական համակարգը՝ 1922-ին եւ 1940-ին: Վերջին 75 եւ աւելի տարիներում, Հայաստանում, նախկին ԽՍՀՄ տարածքում, եւ այդ տեղերից արտագաղթած հայերի մօտ արեւելահայերէնը գրւում է այդ փոփոխուած ձեւով: Խորհրդային ուղղագրութիւնը նաեւ կոչւում է բոլշեւիկեան, արդիական, կամ աբեղեանական ուղղագրութիւն (Լեզուաբան, հասարակական գործիչ Մանուկ Աբեղեանի անունից): Continue reading

Արեւմտահայերէնին հայրենիքը ո՞ւր է

72_postcaptureԱրեւմտահայերէնին հայրենիքը ո՞ւր է

Արդէն երեք շա­բաթ ան­ցած է, որ Հրանդ Տինք Հիմ­նարկին ամառ­նա­յին լե­զուի եւ մշա­կու­թա­յին դա­սըն­թացքը տե­ղի կ՚ու­նե­նայ։ Թէեւ ես արեւմտա­հայե­րէնի լե­զուա­կիր եմ, խոս­տո­վանիմ որ կրթու­թեանս պատ­ճա­ռով այդքան ալ ինքնավստա­հու­թեամբ չմօ­տեցայ լե­զու դա­սաւան­դե­լու մար­տահրա­ւէրին։ Սա­կայն չա­փազանց ոգե­ւորիչ ժա­մանակ կ՚անցընենք։ Դա­սըն­թացքին յա­ջողու­թեան պատ­ճառնե­րէն գլխա­ւորը, ես կ՚ըսէի, մաս­նակցող­նե­րուն՝ աշա­կերտնե­րուն եռանդն է, նաեւ՝ կազ­մա­կեր­պիչնե­րուն ար­հեստա­վարժ մօ­տեցու­մը։

Անոնցմէ մէ­կը՝ հայ գիր ու գրա­կանու­թեան մաս­նա­գէտ, ըն­կերս Սե­ւանը քա­նի մը օր առաջ ին­ծի հա­մար հե­տաքրքրա­կան նկա­տառու­թիւն մը ըրաւ։ Ան ըսաւ, որ արեւմտա­հայե­րէնին ու­սուցա­նու­մը Թուրքիոյ մէջ ոչ միայն գի­տական կամ պատ­մա­կան նշա­նակու­թիւն ու­նի, այլ ան պէտք է ներ­կա­յացուի որ­պէս Թուրքիոյ տե­ղական լե­զու­նե­րէն մէ­կուն պահ­պա­նու­մը եւ զար­գա­ցու­մը։ Արեւմտա­հայե­րէնին հայ­րե­նիքը Թուրքիան է, ըսաւ։

կարդալ մնացածը

Resident Representation Ratio (3R) as an Index of Diplomatic Activity: Comparing the P5 and the States of the South Caucasus

I originally wrote this very brief piece of research back in December, but could not manage to publish it anywhere. Before the data got too old, I figured to post it here.

 

Resident Representation Ratio (3R) as an Index of Diplomatic Activity:

Comparing the P5 and the States of the South Caucasus

Abstract

Traditional bilateral relations with on-the-ground embassies continue to remain a mainstay in inter-governmental affairs. This paper proposes a quantitative approach to measuring the diplomatic activity of States on the basis of the ratio of resident embassies sent to resident embassies received. Resident Representation Ratio, or 3R, offers a quick and simple comparative index. This paper further carries out a 3R comparison among the P5 alongside three States in the South Caucasus. It is found that, despite having the greatest absolute numbers, the United States has the lowest proportion of sent embassies to received embassies, similar to the United Kingdom. France, Russia, and China have a higher 3R index, closer in number. France has slightly more embassies sent than received. In the South Caucasus, Georgia displays the highest proportion, even though Azerbaijan has the greatest absolute numbers. Armenia has the lowest absolute numbers, but second-highest 3R index overall.

Continue reading

Էրեբունիի իրադրության շուրջ երեք հարցում եւ երկու դիտարկում | Three Questions and Two Observations on the Stand-off in Yerevan

70_postcaptureԷրեբունիի իրադրության շուրջ երեք հարցում եւ երկու դիտարկում

Խաղի վերջը ի՞նչ է նախատեսված:

Մտնել մի իրավիճակի մեջ առանց իմանալու դրանից դուրս գալու ձեւը հուսալքության նշան է: Ինքն իրեն «Սասնա Ծռեր» կոչող խումբը երեւի թե որոշակի սցենար գծել էր: Դա, սակայն, շատ հստակ չի երեւում: Պահանջները հստակ են: Բայց նաեւ շատ ծայրահեղ են: «Սասնա Ծռեր»-ի անդամները անկեղծորեն սպասո՞ւմ են, որ իրենց պահանջները լիակատար ձեւով ամբողջացվեն: Եթե ոչ, ապա ի՞նչ պատկերացում ունեն այս իրադրության վերջավորության մասին: Այդ վերջավորությամբ երկրին, Հայաստանի ժողովրդին նպաստավոր հետեւանք պատկերացնո՞ւմ են:

կարդալ մնացածը

71_postcaptureThree Questions and Two Observations on the Stand-off in Yerevan

What is the plan for an endgame?

Getting into a situation without knowing how to get out is a desperate act. The group calling itself Sasna Tsrer must have had some idea as to how this whole scenario would play out. It does not seem too clear, however. The demands are quite clear. But they are also very extreme. Do the members of Sasna Tsrerhonestly expect their demands to be fully met? If not, then how do they imagine this stand-off ending? Do they imagine that ending to be of some benefit to the country, to the people of Armenia?

read the rest

The Global Nature of Armenian Culture

69_postcaptureThe Global Nature of Armenian Culture

I was at a KFC in Yerevan the other day when an Iranian tourist approached the young woman at the counter and said, “Excuse me, please, can I have one changal?” The lady smiled and said, “Yes, changal,” and gave him the fork he requested.

How wonderful was that exchange? The setting: a multi-national fast food chain. The actors: two members of neighboring nations. The language: yet a third, as it were universal, entity, sprinkled with one word from let’s say a formerly universal language of communication.

I thought it was very telling—an example of the global nature of Armenian culture.

read the rest

Համաշխարհային հայը եւ անվտանգ հայկական ինքնությունը

68_postcaptureՀամաշխարհային հայը եւ անվտանգ հայկական ինքնությունը

Հայկական ինքնությունը այն քիչ ազգային ինքնություններից է, որը իսկապես կարող է «համաշխարհային ազգ» տիտղոսը կրելու իրավունքն ունենալ: Ի՞նչ է հենց «ազգ» կոչեցյալը, համենայն դեպս: Սա, իհարկե, վիճահարույց հարցադրում է: Ես կասեի, որ հայերը հանգիստ կարող են իրենք իրենց ազգ համարել, քանզի նախ եւ առաջ որոշակի քանակով գոյություն ունեն: Բայց՝ ավելի կարեւոր, այդ քանակը կրում է մշակութային բազմազան դրսեւորումներ եւ՝ նույնպես կարեւոր, այդ քանակը որոշակի քաղաքական գիտակցություն ունի:

Հայերը բազմազան են, սա անհերքելի է: Ունեն, այսպես ասած, մի քանի լեզու. այսինքն, լեզվական արտահայտման հայերենի տարբերակներ կան՝ ե՛ւ մի քանի տասնյակ բառբարներ, ե՛ւ այսօր գործող երկու գրական լեզուները: Բացի այդ, շատ ու շատ հայեր շատ ու շատ այլ լեզուներ են խոսում՝ հաճախ նաեւ առանց հայերեն իմանալով:

կարդալ մնացածը

Երկու լավ բան հայկական տեսանկյունից՝ վերջին իրադարձություններից ելնելով | Two Good Things (for Armenians) to Come Out of the Recent Clashes

66_postcaptureԵրկու լավ բան հայկական տեսանկյունից՝ վերջին իրադարձություններից ելնելով

Հայկական ու ադրբեջանական լրատվամիջոցները, ինչպես նաեւ շատ միջազգային ԶԼՄ-ներ, վերջին շաբաթում բավական տեղ տրամադրեցին Արցախում եւ դրա շուրջ տեղի ունեցող բախումները լուսաբանելու համար: Ինչպես կարելի է կռահել, հայկական ու ադրբեջանական կայքերը բոլոր ուղղություններով ծայրահեղ ազգայնական հռետորաբանությամբ լի էին: Յուրաքանչյուր կողմ մյուսին մեղադրեց կռիվն սկսելու ու շարունակելու մեջ, նաեւ որեւէ զինադադար խախտելու մեջ: Յուրաքանչյուր կողմ շարունակում է խոսել պատմական իրավունքներից, ավանդական հողերից՝ հիշատակելով 80-ականների եւ 90-ականների ահռելի դրվագները, մասնավորապես անմեղ քաղաքացիական զոհերը:

կարդալ մնացածը

67_postcaptureTwo Good Things (for Armenians) to Come Out of the Recent Clashes

The Armenian and Azerbaijani media – as well as many international media outlets – devoted much space over the past week to cover the notched-up hostilities in and around Nagorno-Karabakh.

As one might have expected, Armenian and Azerbaijani websites poured out strong nationalistic rhetoric in all directions. Each side blamed the other for initiating and prolonging the escalation and for violating any cessation of hostilities. Each side continues to speak in terms of historical rights, traditional lands, and remembers horrors of the conflict of the late ’80s and early ’90s, especially massacres of innocent civilians.

read the rest